Tuzla · Yerel rehber

Tuzla Deri Sanayi Bölgesi: Adı Deri, İçi Çok Daha Fazlası

· Hazırlayan: · tuzlali.net

Kısaca

Resmî adı
İstanbul Deri Organize Sanayi Bölgesi (İDOSB)
Bilinen adları
Tuzla Deri Sanayi · Deri OSB · Deri Organize
Nerede
Aydınlı–Orhanlı hattı, Kumpas Cad. No: 19
Kaç firma
1.068 kayıtlı firma — 44'ü deri (%4,1)
Kuruluş
1982 · 7.500.000 m²
tuzlali.net notu
Adı tarihten geliyor, üretimi çoktan değişmiş.

Kısa cevap: İstanbul Deri Organize Sanayi Bölgesi, Tuzla'nın kuzeyinde AydınlıOrhanlı hattında, 7,5 milyon m²'lik bir üretim bölgesi. Adı deri sanayisinden geliyor — ama bölgenin kendi firma dizinindeki 1.068 kayıtlı firmanın yalnızca 44'ü (%4,1) deri üretiyor.

Tuzla denince sanayi tarafında akla ilk gelen yer Tersaneler Bölgesi oluyor. Oysa ilçenin kuzeyinde, sahilden bambaşka bir yerde, ondan da büyük bir üretim merkezi var.

Adı deri, ama içinde ne var?

Bölgenin en yanlış anlaşılan tarafı bu, ve cevabı tahmine gerek kalmadan ölçülebiliyor.

İDOSB firma dizinini kendi sitesinde NACE kodlarıyla birlikte yayımlıyor. Dizindeki 1.068 kaydı sektör koduna göre saydığımızda tablo şöyle çıkıyor:

  • Metal eşya — 165 firma
  • Toptan ticaret — 146
  • Kimya — 114
  • Makine — 70
  • Makine kurulum ve onarım — 60
  • Plastik ve kauçuk — 45
  • Deri ve deri ürünleri — 44
  • Perakende — 41, tekstil — 31, ana metal — 28, elektrikli teçhizat — 25

Yani deri, bölgenin en kalabalık dördüncü sektörü bile değil.

Bu, “Deri Sanayi'de çalışıyorum” diyen birinin dericilik yaptığı anlamına gelmiyor. Büyük ihtimalle metal işliyor, kimya üretiyor ya da makine bakımı yapıyor.

Bölgenin ölçeği

Bölge Müdürlüğü'nün yayımladığı rakamlar:

  • 376 sanayi parseli
  • yaklaşık 1.000 sanayici
  • yaklaşık 40.000 çalışan
  • günde yaklaşık 40.000 araç giriş-çıkışı
  • 7.500.000 m² toplam alan, bunun 2.000.000 m²'si bölgenin kendi ağaçlandırdığı alan

Günde 40.000 araç, yalnızca çalışanların otomobili değil: personel servisleri, tırlar, tedarikçiler, kargo ve müşteri trafiğinin toplamı. Sabah giriş ve akşam çıkış saatlerinde Aydınlı–Orhanlı hattının yoğunlaşması bundan.

Tuzla merkezde oturan biri buraya hiç gitmemiş olabilir. Ama 40.000 kişilik bir istihdamın ilçenin trafiğine, konut talebine ve esnafına etkisi her yerde hissediliyor.

Neden Tuzla'da?

Deri üretimi İstanbul'da yüzyıllarca Kazlıçeşme çevresinde toplanmıştı. Şehir büyüyüp sanayi yerleşimin içinde kalınca taşınma gündeme geldi.

Bölgenin kendi tarihçesine göre sıralama şöyle:

  • 1968 — 2. Beş Yıllık Kalkınma Planı kapsamında, Bakanlar Kurulu kararıyla Tuzla'da bir sanayi bölgesi kurulması öngörülüyor.
  • 1982 — organize sanayi bölgesi olarak 7.500.000 m²'lik alanda kuruluyor.
  • 2000 — 4562 sayılı OSB Kanunu'nun yürürlüğe girmesiyle tüzel kişilik kazanıyor.

Kurucuları arasında İstanbul Valiliği, İstanbul Büyükşehir Belediyesi, İstanbul Ticaret Odası ve İstanbul Sanayi Odası bulunuyor. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı'nda 3 numaralı sicile sahip — yani Türkiye'nin en eski OSB'lerinden biri.

Sokak adları hâlâ tabakhaneden

Bölgenin tarihi en açık şekilde adreslerde duruyor. Firma dizinindeki 1.068 adresi saydığımızda en sık geçen cadde ve sokaklar şunlar:

Kazlıçeşme (171 firma), Kumpas (61), Asort (49), Vakum (48), Biye (45), Etleme (39), Tabakhane (38), Salamura (36), Finisaj (27), Rugan (26), Krom (25), Sırça (24), Güderi (20).

Bunların neredeyse tamamı deri işleme sürecinin terimleri: salamura, etleme, krom, finisaj, rugan, güderi, süet. Taşınma Kazlıçeşme'den yapıldığı için en kalabalık cadde de adını oradan almış.

Tuzla'nın başka hiçbir yerinde Salamura Sokak ya da Finisaj Caddesi göremezsiniz.

Arıtma: bölgenin asıl teknik hikâyesi

Deri işleme çok su kullanan ve ağır atık su üreten bir faaliyet. Kazlıçeşme'den taşınmanın temel gerekçelerinden biri de üretimin çevresel altyapıyla birlikte planlanabilmesiydi.

Bölgenin bugünkü arıtma altyapısı, kendi verdiği rakamlarla:

  • 200.000 m²'lik alanda kurulu, 36.000 m³/gün kapasiteli atık su arıtma tesisi — 1994'ten beri işletiliyor, 2011'de kapsamlı revizyondan geçti.
  • 25.000 m³/gün kapasiteli su arıtma sistemi.
  • Arıtma çamurundan biyogaz üretimi; bu gazla çamur %90 kuruluğa getiriliyor ve 2 MW elektrik üretme kapasitesi var.
  • Yılda 73.000 ton arıtma çamuru kurutulabiliyor.
  • Tesis 2 çevre mühendisi ve 2 laborantın yer aldığı 30 kişilik ekiple 7/24 çalışıyor.

Revizyonda koku oluşturabilecek havuzların üzeri kapatılmış, ortam havası kimyasal yıkamalı koku arıtma sisteminden geçirilmeye başlanmış.

Konum ve ulaşım

Bölgenin büyümesinde konumun payı büyük. Resmî bilgilere göre Sabiha Gökçen Havalimanı'na yaklaşık 5 km, deniz ulaşımına yaklaşık 10 km mesafede.

TEM otoyolu mesafesinde küçük bir tutarsızlık var ve olduğu gibi aktaralım: bölgenin ana sayfası 2 km diyor, “Hakkımızda” sayfası ise otoyolun bölgenin kuzeydoğusundan geçtiğini ve 1 kilometrelik bağlantı yoluyla ulaşıldığını yazıyor. İkisi de aynı kaynak; hangisinin güncel olduğunu bilmiyoruz.

Toplu taşıma konusunda bir şey uydurmayacağız: bölgeye doğrudan raylı sistem istasyonu yok, otobüs ve minibüs hatları dönemsel değişiyor ve elimizde doğrulanmış güncel hat listesi yok. Gideceğiniz gün firmanın açık adresiyle güncel bir yolculuk planlayıcısından rota almak, burada okuyacağınız sabit bir hat numarasından daha güvenilir.

Araçla gelecekseniz sabah ve akşam vardiya saatlerini hesaba katın; güncel trafik durumu işe yarayabilir.

Bölgedeki firmalar

Bölge Müdürlüğü firma dizinini kendi sitesinde açık yayımlıyor: firma adı, NACE sektör kodu, adres, telefon ve varsa web sitesiyle.

Bu dizini tuzlali.net'e aldık — 855 firma, sektörlerine ayrılmış hâlde. Sektöre göre listeler ayrı sayfalarda:

İki sınırı baştan söyleyelim. Şahıs firmalarını almadık — dizindeki 74 kayıt şirket değil gerçek kişi adı. Mahalle bilgisi yok: kaynakta bu alan bulunmuyor ve bölge Aydınlı ile Orhanlı arasında bölünüyor, tahmin etmedik. Bu yüzden bu firmalar mahalle sayfalarında görünmüyor.

Koordinatları da dizin vermiyor; adresteki cadde adından türettik. 622 firma haritada yaklaşık konumuyla duruyor, 233'ünün caddesi OpenStreetMap'te kayıtlı olmadığı için haritada yer almıyor.

Aşağıdaki liste ise bambaşka bir şey: bölge içindeki günlük ihtiyaç noktaları — market, fırın, kuaför, oto servis. Sanayi firmaları değil, orada çalışan insanların kullandığı yerler.

İş aramak

Bölgede yaklaşık 40.000 kişi çalışıyor ve 1.000 civarı firmanın personel ihtiyacı sürekli değişiyor. Sektör dağılımına baktığınızda aranan meslekler de dericilikle sınırlı değil — metal işleme, kimya, makine bakım, depo ve lojistik, kalite kontrol, iş güvenliği, muhasebe ve satın alma rolleri bölgenin gündelik istihdamının parçası.

Doğrudan başvuru için en kısa yol, resmî dizinden hedef firmanın telefonunu bulup insan kaynaklarına yönlendirme istemek.

Görüşmeye giderken bir de şu var: bölge 7,5 milyon m². Birisi size “Deri Sanayi'ye gel” dediğinde bu yeterli bir adres değil. Firma adını, açık adresi ve varsa ziyaretçi giriş prosedürünü önceden öğrenin.

“Deri Sanayi'ye gel” yeterli bir adres değil

Bölge 7,5 milyon m². Bir firmaya gidecekseniz firma adını ve açık adresi önceden alın; bölge girişini navigasyona yazmak sizi kilometrelerce uzağa bırakabiliyor.

Bir de komşu karışıklığı var: hemen yanında İstanbul Endüstri ve Ticaret Serbest Bölgesi duruyor ve o bölge 2011'e kadar “Deri Serbest Bölgesi” adını taşıyordu. Adreste “Deri Organize” mi “Serbest Bölge” mi yazdığına bakın — ikisi ayrı yer, ayrı giriş.

Aynı deseni ilçenin bir başka sanayi bölgesinde de görüyoruz: Mermerciler Sanayi 1986'da mermercilerin kurduğu bir bölgeydi; bugün 144 firmasının yalnızca biri mermer sektöründe.

Tuzla'nın denizcilik yüzü ise Tersaneler Bölgesi.

Diğer yazılar Tuzla Rehberi'nde.

Bu sayfadaki rakamlar nereden geliyor?

Parsel, firma, istihdam, arıtma ve tarih bilgileri bölgenin kendi resmî sitesinden alındı: ideriosb.org.tr

Son kontrol: 22 Ağustos 2026. Prosedürler ve belge listeleri değişebilir; işlem öncesinde kaynağı doğrulayın.

Sık sorulanlar

Tuzla Deri Sanayi Bölgesi nerede?

İstanbul Deri Organize Sanayi Bölgesi, Tuzla'nın kuzeyinde Aydınlı–Orhanlı hattında, TEM otoyoluna yakın konumda. Bölge Müdürlüğü'nün adresi Kumpas Cad. No: 19, Tuzla/İstanbul. Bölge 7,5 milyon m² olduğu için tek bir adres değil: bir firmaya gidecekseniz bölge girişini değil firmanın açık adresini kullanın.

Deri Sanayi'de sadece deri fabrikaları mı var?

Hayır, aksine. Bölgenin kendi yayımladığı firma dizininde 1.068 kayıt var ve NACE kodlarına göre yalnızca 44'ü (%4,1) deri ve deri ürünleri üretiyor. En kalabalık gruplar metal eşya (165), toptan ticaret (146), kimya (114) ve makine (70). Bölgenin adı üretiminden değil tarihinden geliyor.

İstanbul Deri OSB ne zaman kuruldu?

Bölgenin kendi tarihçesine göre Tuzla'da sanayi bölgesi kurulması 1968'de 2. Beş Yıllık Kalkınma Planı kapsamında Bakanlar Kurulu kararıyla öngörüldü; organize sanayi bölgesi olarak kuruluş 1982'de 7.500.000 m²'lik alanda gerçekleşti. Tüzel kişiliğini 2000 yılında 4562 sayılı OSB Kanunu'yla kazandı.

Deri OSB Bölge Müdürlüğü telefon ve çalışma saatleri nedir?

Resmî iletişim sayfasına göre telefon 0216 394 14 80 (4 hat), faks 0216 394 14 79, e-posta [email protected]. Çalışma saatleri Pazartesi–Cuma 08.00–17.30, Cumartesi 08.00–12.00. Firma bilgileri için doğrudan ilgili şirketle iletişim kurulmalı.

Deri OSB'deki firmaların listesi nerede?

Bölge Müdürlüğü firma dizinini kendi sitesinde yayımlıyor: ideriosb.org.tr üzerinden "Firmalar" bölümü; dizin firma adı, sektör kodu, adres, telefon ve varsa web sitesini içeriyor. Biz de bu dizinden 855 firmayı sektörlerine ayırarak tuzlali.net'e aldık — metal işleme, kimya, lojistik ve diğer sektör listelerine bu sayfadan bağlandık. Şahıs firmaları alınmadı ve kayıtlarda mahalle bilgisi yok; sebebini yukarıda yazdık.

Deri Sanayi'de iş nasıl bulunur?

Bölgede yaklaşık 40.000 kişi çalışıyor ve personel ihtiyacı sürekli değişiyor; ilanlar firmaların kendi kanallarında ve iş ilanı platformlarında yayımlanıyor. Doğrudan başvuru için Bölge Müdürlüğü'nün firma dizininden hedef firmanın telefonunu bulup insan kaynaklarına yönlendirme istemek en kısa yol.